(Η εύλογη ανησυχία με τα όσα ακούμε περί ¨κουρέματος¨, ¨αναδιάρθρωσης¨ κλπ μας οδήγησε να ψάξουμε λίγο παραπάνω την διαδρομή της Αργεντινής λίγο πριν την χρεοκοπία και την εικόνα που εμφάνιζε σε σχέση με την σημερινή οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα. Διαβάσαμε και παραθέτουμε παρακάτω, με απλά λόγια, απόψεις ειδικών οικονομολόγων, που γνωρίζουν σε βάθος την κρίση στη χώρα αυτή)
Όταν στις 5 Δεκεμβρίου του 2001 το ΔΝΤ αρνείται τη χορήγηση δανείου στην τότε κυβέρνηση της Αργεντινής και η χώρα αδυνατεί πλέον να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, ξεσπά η κρίση χρέους και ο τραπεζικός πανικός και η οικονομία παραλύει. Ξεσπούν ταραχές, στις οποίες σκοτώνονται 38 πολίτες.
Η εικόνα που τότε εμφάνιζε η οικονομία της Αργεντινής, αποτυπώνεται στα παρακάτω στοιχεία:
- Το χρέος το 2001 φτάνει στα 132 δισεκατομμύρια $.
- Το επίσημο ποσοστό της ανεργίας αγγίζει το 18% του πληθυσμού.
- Το δημοσιονομικό έλλειμμα της χώρας φτάνει το το 3,2% του ΑΕΠ
Και μόνο η σύγκριση των παραπάνω στοιχείων, με τα αντίστοιχα στη χώρα μας, δημιουργεί τουλάχιστον σοβαρό προβληματισμό. Για παράδειγμα, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και τα ελλείμματα του προϋπολογισμού, καθώς και το βάρος του χρέους, είναι περίπου τρεις φορές μεγαλύτερες στην Ελλάδα σήμερα από εκείνα της Αργεντινής πριν από την κρίση
Υπάρχουν όμως και άλλα στοιχεία που χρήζουν επισήμανσης.
1: Ο Τραπεζικός τομέας της Αργεντινής ήταν πλήρως εξαρτημένος από το δολάριο, όπως για μας σήμερα είναι από το Ευρώ. Με την κατάσταση που είχε διαμορφωθεί στην Αργεντινή, ούτε η κυβέρνηση ούτε η κεντρική τράπεζα θα μπορούσαν να δανειστούν στις διεθνείς αγορές.
2: Μία διαφορά που ευνοεί την Ελλάδα, είναι ότι είναι μέλος της Ευρωζώνης και της ΕΕ και οι οποίες εκ των πραγμάτων θα προσπαθήσουν να αποφύγουν την μετάδοσης της κρίσης και σε άλλες χώρες μέλη. Στην Αργεντινή, αντίθετα, το ΔΝΤ και η διεθνής κοινότητα ευνόησε την οικονομική κατάρρευση, προς παραδειγματισμό των αγορών. Επίσης, η Ελλάδα έχει ένα δανειστή (?) ¨έσχατης ανάγκης¨, τουλάχιστον θεωρητικά, την ΕΚΤ. Αυτό δεν συνέβη στην Αργεντινή, όπου η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ δεν ήταν πρόθυμη να βοηθήσει, ενώ το ΔΝΤ δεν είχε επαρκείς οικονομικούς πόρους, για να το πράξει.
3: Μια άλλη ομοιότητα ήταν η εμμονή στην δημοσιονομική προσαρμογή, με στόχο να αποκατασταθεί η μακροπρόθεσμη φερεγγυότητα.
Στην Αργεντινή η κυβέρνηση ανακοίνωσε πολλά πακέτα μέτρων, τα οποία αποτελούσαν μέρος των προγραμμάτων του ΔΝΤ (ένα από αυτά περιελάμβανε ακόμη και ένα νόμο, που ψηφίστηκε από το Κογκρέσο μόλις τρεις μήνες πριν από την τελική κατάρρευση, για το ¨μηδενικό έλλειμμα¨). Η δημοσιονομική περιστολή απέτυχε να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη. Έκανε την ύφεση, ακόμη χειρότερη, μειώνοντας τα φορολογικά έσοδα. Η αντίδραση ήταν να επιβληθούν και άλλα αυστηρότερα μέτρα λιτότητας, που βάθυναν την ύφεση και την περαιτέρω μείωση των φορολογικών εσόδων. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει σήμερα στην Ελλάδα, όπου η δημοσιονομική λιτότητα αδυνατεί να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη και η ύφεση επιδεινώνεται.
Στην Αργεντινή η κυβέρνηση ανακοίνωσε πολλά πακέτα μέτρων, τα οποία αποτελούσαν μέρος των προγραμμάτων του ΔΝΤ (ένα από αυτά περιελάμβανε ακόμη και ένα νόμο, που ψηφίστηκε από το Κογκρέσο μόλις τρεις μήνες πριν από την τελική κατάρρευση, για το ¨μηδενικό έλλειμμα¨). Η δημοσιονομική περιστολή απέτυχε να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη. Έκανε την ύφεση, ακόμη χειρότερη, μειώνοντας τα φορολογικά έσοδα. Η αντίδραση ήταν να επιβληθούν και άλλα αυστηρότερα μέτρα λιτότητας, που βάθυναν την ύφεση και την περαιτέρω μείωση των φορολογικών εσόδων. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει σήμερα στην Ελλάδα, όπου η δημοσιονομική λιτότητα αδυνατεί να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη και η ύφεση επιδεινώνεται.
Οι επενδυτές γνωρίζουν ότι η ανάπτυξη είναι ο μόνος τρόπος να βγούμε από την παγίδα χρέους και δεν φαίνεται ότι αυτό μπορεί να γίνει μέσω της μείωσης των κρατικών δαπανών ή αυξήσεις φόρων.
4: Στην Αργεντινή, το πρώτο σύμπτωμα της κρίσης του 2001 ήρθε
